استعلام :
در خصوص بند 14 ماده 3 قانون نحوه وصول برخی از درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معین
1-آیا محکمه بدوی مکلف میباشد بدواً موضوع را به کارشناس ارجاع و مبلغ خواسته را تعیین و قبل از رسیدگی و صدور حکم اقدام به دریافت هزینه دادرسی نماید واگر خواهان از پرداخت هزینه دادرسی امتناع نمود باید دفتر دادگاه بدوی دادخواست را رد نماید؟
2- و یا اینکه دادگاه بدوی بعد از صدور حکم بدوی و پیش از ارسال پرونده به دادگاه تجدیدنظر هزینه دادرسی را دریافت نماید و چنانچه محکومٌله خواهان از پرداخت هزینه دادرسی امتناع کند دادگاه بدوی چه نوع تصمیمی باید اتخاذ کند ضمانت اجرای امتناع محکومٌله بدوی از پرداخت هزینه دادرسی چیست؟
3 – و یا اینکه دادگاه بدوی باید بعد از صدور رأی قطعی از خواهان بدوی محکومٌله هزینه دادرسی را دریافت نماید و چنانچه خواهان بدوی از پرداخت هزینه دادرسی امتناع کند دادگاه بدوی چه نوع تصمیمی باید اتخاذ کند ضمانت اجرای امتناع محکومٌله از پرداخت هزینه دادرسی چیست؟ و اگر محکومٌله امتناع کند آیا دادگاه بدوی میتواند اجرائیه صادر نماید یا خیر.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه :
اولاً- مستنبط از بند 14 ماده 3 قانون وصول برخی از در آمدهای دولت و مصارف آن در موارد معین مصوب 1373 و اصلاحات بعدی منظور از حکم، حکم بدوی می باشد. زیرا دادگاه بدوی باید قبل از صدور حکم نسبت به تعیین بهای خواسته اقدام و پس از صدور حکم بلا فاصله نسبت به اخذ آن (هزینه دادرسی) دستور لازم را صادر نماید.
ثانیاً- با توجه به این که وصول هزینه دادرسی پس از صدور حکم تکلیف اجرای احکام دادگاه است و نیازی هم به صدور اجرائیه ندارد و اجرا مکلف می باشد در صورت شناسائی اموال خواهان بدوی به میزان هزینه دادرسی اموال مذکور را توقیف و هزینه یاد شده را وصول نماید، بنابراین، مورد از موارد رفع نقص و در نهایت صدور قرار رد دادخواست از سوی دادگاه نیست. و در هر حال عدم وصول هزینه دادرسی در فرض سوال مانع رسیدگی دادگاه تجدید نظر به تجدید نظر خواهی نمی باشد.
